"सुरक्षित राइड, स्मार्ट राइड: पावसाळ्याच्या दिवसांसाठी बाइक सेफ्टी टिप्स

Ride Safe, Ride Smart
Ride Safe while raining 

उन्हाळ्यापासून दिलासा देणारा पावसाळा ऋतू सर्वांना हवाहवासा वाटत असला तरी बाईक चालविणार्‍यांसाठी कटकटीचा ठरू शकतो. सर्वत्र हिरवळ देणार्‍या या हंगामात अनेकजण भटकंतीला बाहेर पडतात. मात्र ओलसर खड्डेयुक्त रस्ते, रस्त्यावर साचलेले पाणी आणि त्यातच मध्येच बंद पडणारी बाईक अशी अनेक संकटे या पावसाळा हंगामात लक्षणीय धोके निर्माण करतात.या मोसमात बाइकची सुरक्षा आणि देखभाल सुनिश्चित करण्यासाठी येथे काही मार्गदर्शक टिप्स देण्यात आलेल्या आहेत.

{tocify} $title={Table of Contents}

बाईकची मान्सूनपूर्व तपासणी : 

-बाईकची कसून तपासणी-

पाऊस पडण्यापूर्वी, तुमच्या बाईकची कसून तपासणी करा. यामध्ये ब्रेक, टायर, दिवे आणि इलेक्ट्रिकल सिस्टीमची तपासणी करणे समाविष्ट आहे. ब्रेक पॅड चांगल्या स्थितीत आहेत आणि निसरडे रस्ते हाताळण्यासाठी टायर्समध्ये पुरेसा ट्रेड असल्याची खात्री करा.

-संरक्षणात्मक उपाय: 

पार्किंगमध्ये किंवा इतर ठिकाणी उभी असताना तुमच्या दुचाकीला पावसापासून वाचवण्यासाठी उच्च दर्जाचे बाईक कव्हर वापरा. हे गंज टाळण्यास मदत करते.

-नियमित साफसफाई: 

पावसात फिरल्यानंतर, चिखल आणि काजळी काढण्यासाठी तुमची बाइक स्वच्छ करा. बाईकच्या चेनकडे विशेष लक्ष द्या, कारण ते घाण जमा करू शकतात ज्यामुळे झीज होऊ शकते.

प्री-राइड सेफ्टी चेक :

रस्त्यावर येण्यापूर्वी, तुमच्या बाईकची कसून तपासणी करा. 

-टायर्स

सर्वप्रथम टायर्समधील हवेचा अंदाज घ्या. ते योग्यरित्या फुगलेले असल्याची खात्री करा. तसेच टायर्स किती जुने आहेत, ते तपासा. कारण जीर्ण झालेले टायर ओल्या रस्त्यावर पकड कमी करू शकतात.

-ब्रेक्स

ब्रेक प्रभावीपणे काम करत असल्याची खात्री करा. ओल्या स्थितीमुळे ब्रेकिंगची कार्यक्षमता कमी होऊ शकते, म्हणून प्रतिसादात्मक ब्रेक असणे आवश्यक आहे. तुम्हाला कोणतेही असामान्य आवाज किंवा कमी कार्यक्षमता दिसल्यास, ते त्वरित मेकॅनिककडून दुरूस्त करून घ्या.

-दिवे आणि इंडिकेटर

हेडलाइट्स, टेल लाइट्स आणि इंडिकेटर्ससह सर्व दिवे योग्यरित्या काम करत असल्याची खात्री करा. पावसाळ्यात, विशेषतः कमी प्रकाशाच्या परिस्थितीत दृश्यमानता कमी असते. अशावेळी तुमच्या बाईकचे हेडलाइट्स, टेल लाइट्स आणि इंडिकेटर्स योग्यरित्या काम करीत असणे महत्त्वाचे आहे.

-चेन आणि गीअर्स 

पावसाळ्यात चेनवरील ग्रीस निघून जाऊ शकते. त्यामुळे पावसाळ्यात बोहर जाण्यापूर्वी चेनवरील वंगण म्हणजेच ग्रीसची स्थीती तपासा. तसेच आपली बाईक गीअरीची असल्यास गीअर व्यवस्थित शिफ्ट होतात की नाही याची खात्री करा.

पावसात बाईक चालवितांना ही काळजी घ्या-

-स्लो डाउन: 

ओले रस्ते निसरडे असू शकतात, त्यामुळे तुमच्या बाइकवर चांगले नियंत्रण ठेवण्यासाठी तुमचा वेग कमी करा. बाईक स्लीप होण्यापासून टाळण्यासाठी आणि अपघात टाळण्यासाठी हे महत्त्वपूर्ण आहे.

-योग्य अंतर वाढवा 

तुमची बाईक आणि तुमच्या समोरील वाहनामध्ये स्वतःला जास्त अंतर ठेवा. कारण पावसात ब्रेक लावल्यावर बाईक त्याच ठिकाणी न थांबता थोडीशी पुढे थांबते तसेच पावसात अचानक ब्रेक दाबल्यास बाईक स्लीप होण्याची शक्यता असते, हे टाळण्यासाठी आपण हळुवारपणे ब्रेक दाबतो. म्हणून हे अतिरिक्त अंतर ओल्या पृष्ठभागावर जास्त वेळ थांबण्यास अनुमती देते.

-खड्‌ड्‌‌‌यांपासून सावध रहा

खोल खड्‌ड्यांतून जाणे टाळा, कारण त्या खड्ड्यातील साचलेले पाणी इतर धोके लपवू शकतात. याव्यतिरिक्त, पाणी शिडकाव करू शकते आणि आपल्या दृश्यमानतेवर परिणाम करू शकते.

-दृश्यमान रहा

पावसाळ्यात दृश्यमानता बर्‍याचदा कमी होते, म्हणून रस्त्यावइ इतर वाहन चालविणार्‍यांना तुम्ही दिसणे अत्यावश्यक आहे. दृश्यमानता वाढवण्यासाठी चमकदार किंवा परावर्तित कपडे घाला. तुमच्या बाइकवर रिफ्लेक्टिव्ह टेप वापरण्याचाही विचार करा. रिफ्लेक्टिव्ह गियर वापरा आणि तुमच्या बाईकचे दिवे योग्यरित्या कार्यरत असल्याची खात्री करा.

-रस्त्यावर पाण्याची उंची

रस्त्यावर पाणी साचलेले असल्यास अशा पाण्यातून थेट बाईक नेऊ नका. कारण पाण्याची खोली काही ठिकाणी कमी-जास्त असू शकते. साधारणपणे स्कूटरटाईप बाईक अर्धा ते एक फूट उंची असलेल्या पाण्यातून चालवू नका. कारण अशा बाईकचे इंजिन, बॅटरी आणि सायलेन्सर पाण्यात लवकर बुडते. सायलेन्सर मधून पाणी आत शिरू शकते आणि आपली बाईक अशा साचलेल्या पाण्यात कोणत्याही क्षणी बंद पडू शकते. अशा प्रकारे बंद पडलेली बाईक नंतर लगेच सूरू होईल याची खात्री नसते.

राइड नंतरची देखभाल :

पावसात बाईक चालवल्यानंतर, आपल्या दुचाकीची काळजी घेणे महत्वाचे आहे:

  • सुरक्षित पार्किंग: पावसात बाईक चालवून आल्यानंतर बाईकला पाऊस लागणार नाही, अशा ठिकाणी पार्क करा.
  • ऑईलींग: बाईकची चेन आणि इतर हलणार्‍या भागांवर वंगण/ग्रीस/ऑईल लावा. हे गंजांपासून संरक्षण करण्यात मदत करेल.
  • नुकसान तपासा: पावसात बाईक चालवून आल्यानंतर बाईकची नीट पहाणी करा. बाईकचे कुठे नुकसान झाले आहे का? हे तपासा.
  • आणीबाणीची तयारी-आणीबाणीच्या परिस्थितीत, तयार राहणे केव्हाही शहाणपणाचे आहे. 
  • प्रथमोपचार किट: किरकोळ दुखापतींसाठी तुमच्या दुचाकीवर प्राथमिक प्राथमिक उपचार किट ठेवा. खरे तर बाईक खरेदी केल्यावर असा कीट बाईकसोबत दिलेला असतो. या कीटला वेळोवेळी अपग्रेड करणे महत्त्त्त्वाचे असते.
  • टूल किट: बाईक खरेदी केल्यावर बाईकसोबत एक छोटासा टूलकीट दिलेला असतो. तो नेहमी बाईकसोबतच ठेवणे महत्त्वाचे असते. कुठेही बाईक बंद पडल्यास किरकोळ बिघाड या टूलकीटचा उपयोग करून दुरूस्त करता येतो.
  • मोबाईल फोनची चार्जींग: पावसात बाईकवर बाहेर जाणे गरजेचे असल्यास पूर्ण चार्ज केलेला मोबाईल फोन सोबत ठेवा. काही बाईकमध्ये मोबाईल फोन चार्ज करण्याची सुविधा असते, ती ऍक्टीव्हेट करून ठेवा. संकटाच्या स्थितीत आपला मोबाईल चार्ज असणे आवश्यक असते.

पाण्यात बाईक बुडणे :

अनेकवेळा आपल्या घराजवळ पार्क केलेली बाईक पाण्यात बुडते. काही अपार्टमेंटमध्ये बेसमेंटमध्ये पार्कींगची सुविधा असते. अशा ठिकाणी पाण्यात बाईक बुडण्याचा धोका जास्त असतो. पाण्यात बाईक बुडाल्यास तिला अजिबात स्टार्ट करू नका. ती बाईक मेकॅनिकला बोलावूनच त्याच्या सल्ल्याने दुरूस्त करून घ्या. कारण पाण्यात बुडालेली बाईक आपण थेट सुरू केल्यास अशा स्थितीत झालेले नुकसान बाईक इन्शुरन्समध्ये क्लेम करण्यास पात्र होत नाही, असे समजते.

निष्कर्ष

योग्य सुरक्षा उपाय आणि देखभाल पद्धतींचा अवलंब केल्यास भारतातील पावसाळ्यात बाईक चालवणे आनंददायी ठरू शकते. बाईकची नियमीत सर्व्हीसींग, पावसात बाईक चालवितांना घेतलेली विशेष काळजी अतिशय महत्त्वाची आहे. किरकोळ पाऊस असेल तर ठीक, मात्र मुसळधार पाऊस सुरू असल्यास खरोखरच अशा स्थितीत बाहेर जाणे जरूरीचे आहे का, याचा गंभीरपणे विचार करावा. कारण बाईक सुरक्षित चालविण्याच्या कितीही महत्त्वाचा टीपा असल्यातरी आपला जीवाला सर्वोच्च प्राथमिकता असावी.
Yogesh Ramakant Bholane

Director, Nikant Classes, Dhule | Contact: +91 9881307618. I am a passionate professional writer, crafting engaging articles on diverse topics like current affairs, lifestyle, agriculture, science, technology, health, finance, and social issues for newspapers, magazines, and digital platforms. With over 20 years as a District-Level Trainer at the Maharashtra Centre for Entrepreneurship Development (MCED), I’ve delivered hundreds of training sessions, inspiring and guiding thousands of young entrepreneurs across Maharashtra. I’m also skilled in video editing, VFX, website development, and blogging, bringing creativity and technical expertise to every project. At Nikant Classes, we empower students with courses for Scholarship, NTS, MTS, Manthan, Jawahar Navodaya, and regular classes for State Board, CBSE, and ICSE.

टिप्पणी पोस्ट करा

तुमच्या टिप्पण्या (comments ) आमच्यासाठी महत्त्वाच्या आहेत! कृपया आपले मत आणि प्रश्न येथे मांडा. आम्ही प्रत्येक टिप्पणी वाचतो आणि तुमच्या अभिप्रायाचे स्वागत करतो. आदरयुक्त आणि सकारात्मक सवांद राखण्यासाठी सर्व टिप्पण्या तपासूनच प्रकाशित होतात.

थोडे नवीन जरा जुने